We lezen in de Gelderlander van 7 juli 2025 een artikel over een lezersvraag.:
“Een aansluiting voor stroom heeft een bepaalde capaciteit. Maar hoeveel heb je eigenlijk nodig? Als je er ook je zonnepanelen, een warmtepomp én een laadpaal op aansluit, kan het zijn dat je de aansluiting moet laten verzwaren. Wie in een oudere woning woont, heeft over het algemeen een 1-fase aansluiting. Dan komt één kabel, ook wel fase genoemd, het huis binnen met 230 volt. Nieuwere woningen hebben vaak een 3-fase aansluiting, die heeft meer capaciteit. Het energieverbruik in huis wordt dan verdeeld over die drie kabels.”
Genoemd worden de volgende apparaten die worden aangesloten op de meterkast: ‘zonnepanelen’, ‘warmtepomp’ en een ‘laadpaal’.
a) Welke van deze drie apparaten zijn energievragers en welke energiegevers?
Uitwerking vraag (a)
Zonnepanelen zijn energieleveranciers, een laadpaal vraagt energie om de auto op te laden en een warmtepomp vraagt energie om de temperatuur van het (tap)water te verhogen.
b) Welk voordeel van een 3-fase aansluiting wordt in de tekst genoemd?
Uitwerking vraag (b)
Dus je kunt 3 x zoveel energie afnemen, de 3-fasen staan parallel.
“Vroeger gebeurde het weleens dat, als je tegelijkertijd met de wasmachine ook de vaatwasser aanzette, de stop sprong.”
c) Leg in natuurkundige termen uit wat het beteken dat “de stop sprong”.
Uitwerking vraag (c)
Met de ‘stop’ wordt een beveiliging bedoeld die bij een te grote stroom het stroomcircuit onderbreekt. Dat kan op verschillende manieren. Bijvoorbeeld door te meten hoe groot de stroom is of door een draadje te laten doorbranden bij te hoge stroom: de bekende ‘stop’ die bestaat uit een porseleinen flesje met daarin de draad.
“Elk apparaat heeft een bepaalde 'aansluitwaarde'. Een oven heeft een verbruik van 2,6 kWh, maar een inductiekookplaat kan wel tot 7 kWh vragen.”
d) Welke natuurkundige grootheid met eenheid, moet je in de vorige zin in plaats van ‘verbruik’ invullen?
Uitwerking vraag (d)
Bedoeld wordt hier niet het verbruik maar het vermogen in kW. De eenheid kWh hoort bij de energie die wordt afgenomen en is gelijk aan het vermogen (kW) maal tijd (h)
We lezen verder in het artikel in de krant:
“Het vermogen van je aansluiting bereken je door het aantal ampère te vermenigvuldigen met 230 volt. Heb je een 1-fase aansluiting van 40 ampère dan heb je voldoende vermogen om een inductiekookplaat met een vermogen van 7 kW aan te sluiten (40A x 230 volt = 9200 kWh).”
e) Ook hier is iets niet in overeenstemming met de natuurkunde. Wat moet je veranderen?
Uitwerking vraag (e)
Ook hier wordt bedoeld: Heb je een 1-fase aansluiting van 40 ampère dan heb je voldoende vermogen om een inductiekookplaat aan te sluiten van bijvoorbeeld 7 kW. (40A x 230 volt = 9,2 kW).”